Onur Çanakçı: Dolar’ı Baskılamanın Bedeli! VİDEO

Ünlü ekonomist Onur Çanakçı, Emre Kulcanay’ın sunduğu programda Türkiye ekonomisinin mevcut durumu, dolar kuru politikaları, Merkez Bankası rezervleri ve kamu harcamaları üzerine çarpıcı açıklamalarda bulundu. Çanakçı, dolar kurunun “adil değerinde” olmamasının ardındaki gerçekleri ve bunun ekonomiye maliyetlerini detaylı bir şekilde analiz etti.

Dolar Neden Adil Değerinde Değil? Baskının Getirdiği Yük

Yıl boyunca devam eden “dolar artışı söylentilerinin” neden gerçekleşmediği sorusuna yanıt veren Onur Çanakçı, hükümetin “bugünü kurtarma” üzerine kurulu bir politikası olduğunu ve doları bu şekilde baskıladığını söyledi. Çanakçı, “Doları tuttuğunu sanarak diyor ki ben bugünü kurtarayım, ondan sonraki seneler nasıl olsa Allah kerim. Bu şekilde davranıyor” diye konuştu. Bu durumun gelecekte “çocuğun yüzüne tükürecek” kadar büyük maliyetler getireceğini vurgulayan Çanakçı, halkın dövizin çıkmamasından duyduğu anlık mutluluğun, ileride ödenecek bedellerin yanında çok küçük kalacağını ifade etti.

Kur korumalı mevduat (KKM) sistemine de değinen ekonomist, insanların dolarize olmasını engellemek amacıyla başlatılan bu sistemin, ülkenin yüzde 80’ini dolarize ettiğini belirtti. KKM’nin sona ermesiyle birlikte geriye “tortusuyla, pisliğiyle, zararıyla” bir tablo kaldığını, bunun neticesinin ise önümüzdeki yıllarda ortaya çıkacağını söyledi.

Merkez Bankası Zararları ve Dış Borç Yükü

Çanakçı, Merkez Bankası’nın bilanço tablolarındaki dramatik değişime dikkat çekti. 2022’de 27 milyar TL artıda olan Merkez Bankası’nın, 2023’te 818 milyar, 2024’te ise 700 milyar TL zarar ettiğini hatırlattı. Bu zararların tamamının, doları bir şekilde tutmak için yapılan hamlelerden kaynaklandığını dile getirdi.

Türkiye’nin dövize bağımlı bir ülke olduğunu vurgulayan Çanakçı, yapılan ihracatın yüzde 70’i oranında ithal ürüne mecbur olunduğunu belirtti. Ülkenin 525 milyar dolar dış borcu olduğunu hatırlatarak, doların 1 lira artmasının bütçeye 525 milyar lira ek yük getirdiğini anlattı. Doların adil değerine gelmesi durumunda, dış borcun milli gelirin neredeyse yarısına tekabül edeceğini, bu durumun sürdürülemez olduğunu dile getirdi.

Dolar Kuru Politikaları: “Siyasi Hamleler Belirleyici”

Onur Çanakçı, yıl başından bu yana dolar kurunda büyük bir artış yaşanmamasını, finansal parametrelerden ziyade “siyasi hamlelere” bağladı. “Doların çıkması finansal parametrelerle alakalı değil, doların çıkması burada siyasi hamlelerle alakalı” dedi. [05:18] Yıl sonu için dolar kurunun 42-45 TL arasında kapanacağını tahmin ettiklerini ve bu hedefin tuttuğunu ifade etti. Ancak 19 Mart’ta yaşanan ani yükselişin (36 TL’den 42 TL’ye) tüm hesaplamaları alt üst ettiğini de ekledi.

Ekonomist, 5 yıllık periyotta (2023 dahil) Türkiye’nin 12 trilyon 8 milyar TL (yaklaşık 300-310 milyar dolar) faiz ödeyeceğini belirterek, asıl konuşulması gerekenin bu rakamlar olduğunu vurguladı. Serbest piyasanın zaten kendi kurunu belirlediğini, konut, otomobil ve tekstil gibi sektörlerin Merkez Bankası’nın efektif satış kurundan değil, kendi döviz kurları üzerinden işlem yaptığını söyledi.

Enflasyon, Faiz ve Konkordatolar

Konkordato ilanlarındaki ciddi artışa dikkat çeken Çanakçı, insanların maliyetlerle baş edemediğini belirtti. Faiz tartışmalarına da değinerek, “Faiz düşecek derken neye dayanarak söylüyorsun? Ben faizin düşmesi rasyonel değil diyorum” dedi. Gıda enflasyonunun yüzde 33, eğitim enflasyonunun yüzde 75, ulaşım enflasyonunun yüzde 70 olduğu bir ülkede faizin nasıl indirileceğini sorguladı.

Enflasyon durdurulmadığı sürece maaşların ne olursa olsun fiyat artışlarını yakalayamayacağını, bunun “gölgesinin arkasından koşan adam gibi” olacağını anlattı. Dünya genelinde enerjide yüzde 17 düşüş yaşanırken Türkiye’de yüzde 41.89 artış olduğunu, dünya genelinde tavuk etinin kilogramının 1.67 cent iken Türkiye’de 2.92 cent olduğunu belirterek, asıl bakılması gerekenin bu rakamlar olduğunu dile getirdi.

Merkez Bankası Rezervleri ve İsraf

Merkez Bankası’nın döviz rezervlerinin -70 milyar dolardayken bile doların artırılmadığını hatırlatan Çanakçı, 8 milyar dolarlık döviz rezervinin nasıl yakıldığını sorguladı. Rezervlerin bir miktar yukarı yönlü hareketinin en büyük sebebinin ise altın rezervlerinin dünyada değer kazanması olduğunu, altının ons fiyatının 4700 doları gördüğünü ve daha da artacağını söyledi.

Çanakçı, Türkiye’nin şu anda Amerika’ya 170-180 milyar dolar kredi açmış durumda olduğunu, üstelik bu krediden 5 kuruş faiz alınmadığını ifade etti. “Sen o kadar zengin bir ülkesin ki şu anda Amerika’ya 170-180 milyar dolar kredi açmış durumdasın 5 kuruş faiz almadan” diye konuştu.

Kamu-Özel İşbirliği Projeleri ve Yanlış Öncelikler

OVP’de yer alan özelleştirme gelirlerine de değinen ekonomist, bir önceki OVP’de 2026 yılı için 30 milyar lira olarak belirlenen özelleştirme gelirlerinin, bu sene açıklanan OVP’de 185 milyar liraya yükseltildiğini belirtti. Ancak 2024’te şehir hastanelerine 90 milyar lira, otoban ve köprülere 60 milyar lira hazine garantisi ödendiğini, 2025’te ise bu rakamın 202 milyar lira olacağını söyledi. “Yani anlatabiliyor muyum, dolar kaç olacak? Dolar ne olacağı sana ne! Şu paralara baksana! Bunlar hepsi bizden çıkacak rakamlar” diyerek mevcut israf ve yanlış öncelikleri eleştirdi.

Şirketlerin net döviz pozisyon açığının Haziran ayında 8.4 milyar dolara (185.8 milyar TL) ulaştığını belirten Çanakçı, bu rakamların en son Rahip Bronson döneminde görüldüğünü hatırlattı.

Zeytin Ağaçları ve Gelecek Kaygısı

Zeytin ağaçlarının kesilmesi ve maden arama ihalelerine de değinen Çanakçı, “Önümüzdeki yıllarda o zeytin ağaçlarının altından çok daha kıymetli bir maden olduğunu anlayacağız ama geç olacak” uyarısında bulundu. Türkiye’nin artık kendi ürettiği ürünleri bile dışarıdan daha pahalıya tükettiğini vurguladı.

Onur Çanakçı, konuşmasını özetle, doların bu şekilde yatay seyirde devam edeceğini, hatta orta vadeli plana göre enflasyonun altında artırılmasının planlandığını belirtti. Bunun “bu hataların bedelini bu millete ödetmeye devam edeceğiz” anlamına geldiğini ifade etti. Konut kredilerinin yüksekliği ve konut almanın zorluğuna da değinen ekonomist, “Dolar artmadığı için biz bunları yaşamaya mecbur bırakılıyoruz” diyerek sözlerini tamamladı.

İşte o yayın!..

Onur Çanakçı EK TV’de! 

Ekonomist Onur Çanakçı’nın çarpıcı açıklamalarını izlemek için aşağıdaki ekranın ‘Play’ tuşuna basmanız yeterli… Yayını beğenip paylaşmayı, abone olup zili açmayı ve Hype puanlarınızla desteklemeyi unutmayın…

YATIRIM TAVSİYESİ DEĞİLDİR

YOUTUBE’DE İZLEMEK İÇİN BURAYA TIKLAYIN!

Onur Çanakçı Kimdir?

Onur Çanakçı Ekonomist, aynı zamanda Upmark Finans Yönetim ve Müşavirlik A.Ş. kurucusudur.

Son dönemlere katıldığı canlı yayın programlarında Ekonomi üzerine yaptığı yorumlar ile dikkat çekmiştir.

Halk Tv, TV100, TELE1 ve Sözcü Televizyon kanallarında canlı yayınlara katılmaktadır. Ayrıca Can Ataklı ve Emre Kulcanay EK TV Youtube kanalında da sık sık gündem ve ekonomi ile ilgili açıklamalar yapmaktadır.